Features and types of heuristic questions in the organization of “philosophical dialogue” as an educational model
Features and types of heuristic questions in the organization of “philosophical dialogue” as an educational model 
Cechy i typy pytań heurystycznych w organizacji „dialogu filozoficznego” jako modelu edukacyjnego
DOI: 10.34866/a5m9-a573
Olena Demchenko
ORCID: 0000-0001-5975-4470
Słowa kluczowe: edukacja naukowa, myślenie krytyczne, model edukacyjny „Dialog filozoficzny”, ćwiczenia filozoficzne.
Key words: science education, critical thinking, educational model «Philosophical dialogue», philosophical exercises.
Streszczenie: W artykule uzasadniono znaczenie i wagę wprowadzenia edukacji naukowej dzieci i młodzieży jako jednego z kierunków reformowania przestrzeni edukacyjnej Ukrainy i integracji europejskiej. Artykuł koncentruje się na krytycznym myśleniu jako ważnej umiejętności XXI wieku i potrzebie jego rozwoju w kontekście edukacji naukowej uczniów. Zwrócono uwagę na model edukacyjny „Dialog filozoficzny”, który jest stosowany w wielu krajach europejskich w pracy z dziećmi w różnym wieku i studentami. Stwierdzono, że model edukacyjny „Dialog filozoficzny” jest testowany w ramach eksperymentu Instytutu Dziecka Uzdolnionego Narodowej Akademii Nauk Pedagogicznych Ukrainy (2024–2025). Ujawniono teoretyczne podstawy ćwiczeń filozoficznych i ich znaczenie dla rozwoju krytycznego myślenia dzieci w wieku gimnazjalnym w kontekście edukacji naukowej. Podkreślono kierunki prac eksperymentalnych mających na celu testowanie ćwiczeń filozoficznych przez nauczycieli szkół podstawowych i nauczycieli pozaszkolnych instytucji edukacyjnych. Nacisk kładziony jest na specyfikę dialogu filozoficznego w procesie edukacji szkolnej i pozaszkolnej. Przedstawiono cechy metodyczne prowadzenia ćwiczeń filozoficznych oraz sposoby zadawania pytań heurystycznych. Podano przykłady wykorzystania dialogu filozoficznego na lekcjach w szkole podstawowej.
Abstract: The article substantiates the relevance and importance of implementing scientific education of children and youth as one of the directions of reforming the educational space of Ukraine and European integration. Emphasis is placed on critical thinking as an important skill of the XXI century and the need for its development in the context of students’ scientific education. Attention is paid to the educational model «Philosophical dialogue», which is used in a number of European countries in working with children of different ages and students. The emphasis is placed on critical thinking as an important skill of the twenty-first century and the need to develop it in the context of students’ scientific education. It is stated that the educational model “Philosophical dialogue” is being tested within the experiment of the Institute of Gifted Child of the National Academy of Educational Sciences of Ukraine (2024–2025). The theoretical foundations of philosophical exercises and their importance for the development of critical thinking of junior schoolchildren in the context of science education are revealed. The directions of experimental work aimed at testing philosophical exercises by primary school teachers and teachers of out-of-school education institutions are highlighted. Focused on the peculiarities of philosophical dialogue in the process of school and out-of-school education. The methodological features of conducting philosophical exercises and ways of asking heuristic questions are presented. Examples of the use of philosophical dialog in primary school lessons are given.